19 sierpnia rozpoczęła się druga faza Bitwy o Wielką Brytanię. Tego dnia do akcji weszła pierwsza polska jednostka: 302 Dywizjon Myśliwski „Poznański”.

Udział Dywizjonu 302 „Poznańskiego” w Bitwie o Wielką Brytanię był znaczny: piloci zestrzelili na pewno 27 maszyn wroga, prawdopodobnie 11 i uszkodzili 2 niemieckie samoloty. W akcjach bojowych poległo 6 pilotów polskich i 1 pilot brytyjski .

Losy wojny mogły potoczyć się zupełnie inaczej, gdyby nie udział w walkach polskich pilotów.

W bitwie o Wielką Brytanię najpierw w składzie, a potem u boku RAF, walczyły 4 polskie dywizjony - 2 bombowe (300 i 301), 2 myśliwskie (302 i 303) oraz 81 polskich pilotów w dywizjonach brytyjskich, w sumie 144 polskich pilotów (poległo 29), co stanowiło 5% ogółu pilotów RAF biorących udział w bitwie. Polacy zestrzelili około 170 samolotów niemieckich, uszkodzili 36, co stanowiło około 12% strat Luftwaffe. Dywizjon 303 był najlepszą jednostką lotniczą, biorąca udział w bitwie o Anglię, zgłosił zestrzelenie 126 maszyn Luftwaffe.

Według brytyjskich historyków wojskowości, za końcową datę bitwy o Anglię należy uznać 31 października 1940 roku. Odparcie blisko czteromiesięcznej ofensywy Luftwaffe kosztowało życie 544 brytyjskich i sprzymierzonych lotników, w tym 29 Polaków.

Jak się szacuje, przy życiu pozostaje jeszcze około 100 brytyjskich weteranów bitwy.

Spośród 144 uczestniczących w bitwie o Anglię polskich pilotów żyje już tylko jeden - przebywający w domu opieki w Kanadzie 96-letni generał Tadeusz Sawicz.

- W okresie Bitwy o Wielką Brytanię byłem w Kazachstanie. Zostałem tam wywieziony w 1940 roku. W tamtym czasie byliśmy odcięci całkowicie od wszelkich wiadomości. Ludzie, których znałem i brali udział w Bitwie o Wielką Brytanie, niestety już nie żyją – mówi Wacław Gąsiorowski, pracownik Instytutu Gen. Sikorskiego w Londynie.

Zwrócił także uwagę na znikomą świadomość tamtych wydarzeń wśród młodego pokolenia Polaków:

- Nie zauważam zainteresowania wśród Polaków, którzy przyjechali tutaj po 2006 roku. Ich zainteresowani i potrzeby skupione są na zupełnie innych sprawach co jest rzeczą oczywistą. Z drugiej jednak strony, kiedy spotykam tych młodych ludzi dostrzegam, że posiadają znikomą wiedzę na temat historii Polski. To przykre, ale takie jest moje odczucie – mówił Gąsiorowski.

REPLAY